
Jak przyszyć naszywkę do munduru? Instrukcja krok po kroku
- Naszywkę do munduru najlepiej przyszyć ręcznie ściegiem krytym, nicią w kolorze obwódki, 1–2 mm od krawędzi.
- Przy rękawie włóż do środka coś płaskiego i twardego, np. deskę do krojenia. Wtedy nie przyszyjesz rękawa na wylot.
- Naszywki z termoklejem na mundurze też warto przeszyć, bo częste pranie osłabia klej.
Nowa plakietka drużyny, zdobyta sprawność albo pamiątka z obozu: na mundurze przybywa naszywek, a każdą trzeba przyszyć tak, żeby trzymała się latami i nie wyglądała krzywo. Poniżej opisujemy, co przygotować, jak szyć krok po kroku, jak poradzić sobie z rękawem i kieszenią oraz jakich błędów unikać. Jeśli nie wiesz jeszcze, w którym miejscu munduru ma się znaleźć naszywka, zajrzyj najpierw do poradnika Gdzie naszyć plakietki na mundurze harcerskim.
Co przygotować
- igłę do szycia ręcznego, raczej krótką i cienką, bo łatwiej nią prowadzić drobne ściegi,
- nici poliestrowe w kolorze obwódki naszywki; przy obwódce w kilku kolorach sprawdzi się nić przezroczysta,
- szpilki albo klej w sztyfcie do tkanin, żeby naszywka nie przesuwała się podczas szycia,
- naparstek, bo materiał munduru i gruba obwódka stawiają opór,
- płaską, twardą podkładkę do rękawa: deskę do krojenia, okładkę zeszytu albo kawałek tektury,
- nożyczki, a do przymiarki kredę krawiecką albo mydło i linijkę.
Jak przyszyć naszywkę do munduru krok po kroku
- Sprawdź miejsce. Załóż mundur albo połóż go płasko i przyłóż naszywkę. Zaznacz kredą jej górną krawędź, a odległość od szwu rękawa albo kieszeni zmierz linijką.
- Przypnij naszywkę. Wbij 2–4 szpilki w poprzek naszywki albo przyklej ją sztyftem. Przy rękawie najpierw wsuń do środka podkładkę.
- Nawlecz igłę. Odetnij około 50 cm nici. Dłuższa się plącze, krótsza szybko się kończy. Na końcu zawiąż supełek.
- Zacznij od spodu. Wbij igłę od wewnętrznej strony munduru tuż przy krawędzi naszywki, żeby supełek został schowany pod materiałem.
- Szyj ściegiem krytym. Przekłuj igłą samą obwódkę naszywki, potem wbij ją w mundur tuż obok, przeprowadź pod spodem 3–4 mm dalej i znów wyprowadź przez obwódkę. Nitka chowa się w wypukłej obwódce i prawie jej nie widać.
- Pilnuj naprężenia. Nie ściągaj nici zbyt mocno, bo materiał się zmarszczy. Na rogach i łukach rób ściegi gęściej, co 2–3 mm. Szpilki wyjmuj na bieżąco.
- Zakończ od spodu. Zrób 2–3 drobne ściegi w jednym miejscu, zawiąż supełek po wewnętrznej stronie i odetnij nić.
Przyszycie jednej naszywki zajmuje zwykle kilkanaście minut. Przy pierwszej warto nie spieszyć się z przymiarką, bo to krzywe ułożenie najbardziej rzuca się w oczy.
Jakim ściegiem przyszyć naszywkę
Na mundurze najlepiej wygląda ścieg kryty. Inne sposoby też się sprawdzają, ale w innych miejscach:
| Sposób | Jak wygląda | Kiedy wybrać |
|---|---|---|
| Ścieg kryty | nitka schowana w obwódce, prawie niewidoczna | mundur, plakietki drużyny, sprawności, plakietki obozowe |
| Ścieg okrętkowy (przez krawędź) | ukośne nitki widoczne na obwódce, bardzo mocny | plecak, kurtka, rzeczy często szarpane |
| Maszyna, ścieg prosty lub zygzak | szybko, ale ścieg widać | płaskie miejsca: koszulka, torba, polar; na rękawie bywa trudno |
Rękaw i kieszeń: jak nie przyszyć na wylot
Rękaw to rura, więc łatwo złapać igłą obie warstwy. Wsuń do środka płaską podkładkę i szyj tylko przez górną warstwę. Plakietki drużyny i hufca nosi się tuż pod szwem rękawa, więc pracuj od strony barku i co kilka ściegów sprawdzaj od środka, czy rękaw da się swobodnie rozchylić.
Kieszeń ma dwie warstwy: przód kieszeni i mundur pod nią. Włóż do kieszeni podkładkę albo dłoń i szyj tylko przez przód kieszeni, żeby dało się z niej korzystać. Na patce kieszeni zostaw miejsce na guzik.
Potrzebujecie plakietek dla drużyny?
Haftujemy plakietki z Waszym wzorem od 10 sztuk, do przyszycia, z termoklejem albo na rzep. Przed serią wysyłamy zdjęcie próbki.
Naszywka z termoklejem na mundurze
Naszywkę z klejem na spodzie najpierw wprasuj żelazkiem, a potem przeszyj dookoła, tak jak zwykłą. Klej utrzyma ją w miejscu podczas szycia, a nici ochronią przed odklejeniem po wielu praniach. Na tkaninach wodoodpornych i z dużą domieszką syntetyków klej może nie trzymać, więc tam naszywkę po prostu przyszyj. Obie metody porównujemy w poradniku Naszywka do przyszycia czy do wprasowania.
Jak odpruć starą naszywkę
Od wewnętrznej strony munduru przetnij ściegi prujką albo małymi nożyczkami, co kilka centymetrów. Potem zdejmij naszywkę i wyciągnij pęsetą resztki nici. Ślady po ściegach zwykle znikają po praniu i przeprasowaniu parą. Jeśli naszywka była też wprasowana, podgrzej ją żelazkiem przez ściereczkę, wtedy klej puści łatwiej.
Najczęstsze błędy
- przyszyty rękaw albo kieszeń: szycie bez podkładki w środku,
- zmarszczony materiał: zbyt mocno ściągnięta nić,
- odstające rogi: za rzadkie ściegi na łukach i w narożnikach,
- widoczne nitki: kolor nici inny niż obwódka,
- krzywa naszywka: szycie bez przymiarki na założonym mundurze.

